Ένα νέο κύμα αναστάτωσης σαρώνει τις ευρωπαϊκές αερομεταφορές, καθώς δεκάδες πτήσεις βρέθηκαν αντιμέτωπες με απειλές για τοποθέτηση βομβών, θέτοντας σε συναγερμό αεροδρόμια, αεροπορικές εταιρείες και υπηρεσίες ασφαλείας σε πολλές χώρες. Τουλάχιστον 27 αεροσκάφη επηρεάστηκαν από τις προειδοποιήσεις, με ορισμένα να αλλάζουν πορεία, άλλα να πραγματοποιούν έκτακτες προσγειώσεις και σε αρκετές περιπτώσεις να κινητοποιούνται μαχητικά αεροσκάφη για τη συνοδεία τους.
Στο επίκεντρο των ερευνών βρίσκεται η ρωσική εξτρεμιστική οργάνωση «Μαχητές του Ανδρικού Κράτους», καθώς ορισμένα από τα απειλητικά μηνύματα έφεραν την υπογραφή της, σύμφωνα με δημοσιεύματα ιταλικών μέσων ενημέρωσης, του BBC και του Γαλλικού Πρακτορείου. Το περιεχόμενό τους, με έντονα αντιφεμινιστική ρητορική και απειλές για επικείμενες εκρήξεις, ενισχύει την ανησυχία για οργανωμένη δράση με στόχο τη δημιουργία πανικού και την παράλυση των αεροπορικών συνδέσεων.
Χαρακτηριστικό είναι το μήνυμα που εστάλη για πτήση με προορισμό τη Σόφια, στο οποίο οι αποστολείς προειδοποιούσαν ότι «η έκρηξη θα γίνει σε 60 λεπτά», ενώ διακήρυσσαν πως ο ουρανός θα γίνει κόκκινος. Παρόμοια διατύπωση εντοπίστηκε και σε μηνύματα που αφορούσαν πτήσεις προς τη Ρώμη.
Από τη Βρετανία και την Ιρλανδία μέχρι τη Γαλλία, την Ιταλία, την Ισπανία, την Τσεχία, την Πολωνία και τη Βουλγαρία, οι αρμόδιες υπηρεσίες ενεργοποίησαν τα προβλεπόμενα πρωτόκολλα ασφαλείας. Παρά τη μεγάλη κινητοποίηση, μέχρι στιγμής δεν έχει εντοπιστεί εκρηκτικός μηχανισμός σε κανένα από τα αεροσκάφη που δέχθηκαν απειλές.
Ιδιαίτερη κινητοποίηση σημειώθηκε και σε πτήσεις με ελληνικό ενδιαφέρον. Αεροσκάφος της Aegean που εκτελούσε το δρομολόγιο Θεσσαλονίκη – Μιλάνο δέχθηκε απειλή για βόμβα, ωστόσο προσγειώθηκε κανονικά στο ιταλικό αεροδρόμιο. Αντίστοιχη προειδοποίηση δέχθηκε και δεύτερη πτήση της εταιρείας από την Αθήνα προς τη Βιέννη, η οποία επίσης έφτασε με ασφάλεια στον προορισμό της.
Στη Γαλλία, μαχητικά απογειώθηκαν για να συνοδεύσουν πτήση της Aer Lingus από το Δουβλίνο προς τη Ρώμη, η οποία τελικά προσγειώθηκε με ασφάλεια στη στρατιωτική βάση του Εβρέ, δυτικά του Παρισιού. Στη Βουλγαρία, τρία επιβατικά αεροσκάφη συνοδεύτηκαν από μαχητικά μέχρι την προσγείωσή τους, ενώ ένα από αυτά εκτράπηκε προς το Πλόβντιβ.
Αναστάτωση προκλήθηκε και στο αεροδρόμιο της Μαδρίτης, όπου ελήφθησαν τρία απειλητικά ηλεκτρονικά μηνύματα μέσα σε λιγότερο από 20 λεπτά. Αεροσκάφη ακινητοποιήθηκαν, επιβάτες αποβιβάστηκαν και πραγματοποιήθηκαν έλεγχοι ασφαλείας. Αντίστοιχα περιστατικά καταγράφηκαν σε αεροδρόμια της Κοπεγχάγης, της Πράγας και της Ιρλανδίας, προκαλώντας καθυστερήσεις και αλλαγές στον προγραμματισμό των πτήσεων.
Το ανησυχητικό στοιχείο δεν είναι μόνο ο αριθμός των απειλών, αλλά κυρίως ο συγχρονισμός και η γεωγραφική τους διασπορά. Ειδικοί στην αεροπορική ασφάλεια εκτιμούν ότι τα περιστατικά ενδέχεται να συνδέονται μεταξύ τους, χωρίς ωστόσο να έχει προκύψει μέχρι στιγμής σαφής στόχευση συγκεκριμένης χώρας ή περιοχής.
Ο αναλυτής της Osprey Flight Solutions, Ρις Τζόουνς, προειδοποιεί ότι μια τέτοια εκστρατεία μπορεί να επιτύχει τον σκοπό της ακόμη και χωρίς να υπάρχει πραγματικός εκρηκτικός μηχανισμός. Η πρόκληση φόβου, η αναστάτωση στις αερομεταφορές και η διαρκής επιβάρυνση των μηχανισμών ασφαλείας αποτελούν από μόνες τους σημαντικό αποτέλεσμα για τους δράστες.
Παράλληλα, στο τραπέζι βρίσκεται και το ενδεχόμενο υβριδικών επιθέσεων. Ο επικεφαλής της εταιρείας αεροπορικής ασφάλειας Dyami, Έρικ Σχάουτεν, επισημαίνει ότι δεν μπορεί να αποκλειστεί το σενάριο μιας ευρύτερης επιχείρησης αποσταθεροποίησης, στο πλαίσιο της οποίας κρίσιμες υποδομές και υπηρεσίες δέχονται πιέσεις σε πολλαπλά μέτωπα.
Το βασικό ζητούμενο για τις ευρωπαϊκές Αρχές είναι πλέον να εντοπίσουν ποιοι βρίσκονται πίσω από τα μηνύματα και αν υπάρχει ενιαίος συντονισμός. Οι έρευνες συνεχίζονται, ενώ οι υπηρεσίες ασφαλείας παραμένουν σε αυξημένη επιφυλακή απέναντι στο ενδεχόμενο νέων απειλών.
