Με την ενεργειακή ακρίβεια να εξακολουθεί να πιέζει τα ελληνικά νοικοκυριά, η κυβέρνηση εξετάζει ένα νέο πακέτο παρεμβάσεων για τη χειμερινή περίοδο, με στόχο να περιορίσει το κόστος θέρμανσης και να δώσει ανάσα στους οικογενειακούς προϋπολογισμούς. Στο επίκεντρο βρίσκεται η επιδότηση του πετρελαίου θέρμανσης απευθείας στην αντλία, η οποία ενδέχεται να φτάσει τα 30 λεπτά ανά λίτρο, σε συνδυασμό με αύξηση κατά 20% του επιδόματος θέρμανσης.
Οι τελικές ανακοινώσεις αναμένονται στις 14 Οκτωβρίου, μία ημέρα πριν από την έναρξη διάθεσης του πετρελαίου θέρμανσης για τη νέα χειμερινή περίοδο. Το ζητούμενο για το οικονομικό επιτελείο είναι να περιοριστεί η τιμή που θα πληρώνει ο καταναλωτής, με τον σχεδιασμό να θέτει ως στόχο την υποχώρησή της κάτω από τα 1,70 ευρώ το λίτρο.
Η πρόσφατη αποκλιμάκωση των διεθνών και διυλιστηριακών τιμών έχει βελτιώσει τις αρχικές εκτιμήσεις, με την τιμή λιανικής να υπολογίζεται ότι μπορεί να ξεκινήσει κάτω από τα 1,90 ευρώ το λίτρο στα μεγάλα αστικά κέντρα. Ωστόσο, οι διεθνείς τιμές του αργού πετρελαίου εξακολουθούν να κινούνται πάνω από τα 100 δολάρια το βαρέλι, διατηρώντας ανοιχτό το ενδεχόμενο νέων πιέσεων στο ενεργειακό κόστος.
Επιδότηση έως 30 λεπτά το λίτρο για το πετρέλαιο θέρμανσης
Η πρώτη παρέμβαση αφορά την επιδότηση στην αντλία, ώστε η ενίσχυση να περνά απευθείας στην τελική τιμή αγοράς και να γίνεται άμεσα αισθητή από τους καταναλωτές.
Το ύψος της επιδότησης εξετάζεται να φτάσει έως τα 30 λεπτά ανά λίτρο, με στόχο η τιμή να διαμορφωθεί κάτω από τα 1,70 ευρώ και, εφόσον το επιτρέψουν οι συνθήκες της αγοράς, να προσεγγίσει ακόμη και τα 1,60 ευρώ.
Ο αρχικός σχεδιασμός προβλέπει την εφαρμογή του μέτρου για τις ποσότητες πετρελαίου θέρμανσης που θα διατεθούν από τις 15 έως τις 31 Οκτωβρίου. Παράλληλα, η σχετική τροπολογία που έχει κατατεθεί στη Βουλή προβλέπει τη δυνατότητα παράτασης της επιδότησης, αλλά και αναπροσαρμογής του ποσού με απόφαση του υπουργού Εθνικής Οικονομίας και Οικονομικών.
Οι οριστικές αποφάσεις θα εξαρτηθούν από την πορεία των διεθνών τιμών, την ένταση των ενεργειακών πιέσεων και τα διαθέσιμα δημοσιονομικά περιθώρια.
Αυξημένο κατά 20% το επίδομα θέρμανσης
Το δεύτερο σκέλος του πακέτου αφορά την αύξηση κατά 20% του επιδόματος θέρμανσης, χωρίς αλλαγές στα υφιστάμενα εισοδηματικά και περιουσιακά κριτήρια.
Με βάση το σενάριο που εξετάζεται, τα ποσά αναφοράς διαμορφώνονται ως εξής.
Για το πετρέλαιο θέρμανσης, το ποσό αυξάνεται από τα 300 στα 360 ευρώ. Για το φυσικό αέριο, από τα 325 ευρώ διαμορφώνεται περίπου στα 385 ευρώ, ενώ για την ηλεκτρική ενέργεια η ενίσχυση από τα 380 ευρώ μπορεί να φτάσει έως τα 500 ευρώ. Το ελάχιστο επίδομα αυξάνεται από τα 100 στα 120 ευρώ.
Τα ποσά αυτά αποτελούν τη βάση υπολογισμού και δεν αντιστοιχούν απαραίτητα στο τελικό ποσό που θα λάβει κάθε δικαιούχος. Η ενίσχυση διαφοροποιείται ανάλογα με την περιοχή κατοικίας, τις κλιματολογικές συνθήκες και τις ανάγκες θέρμανσης.
Παράλληλα, προβλέπεται προσαύξηση 20% για κάθε εξαρτώμενο παιδί, ενώ για περιοχές με ιδιαίτερα αυξημένες ανάγκες θέρμανσης μπορεί να ισχύουν πρόσθετες προσαυξήσεις 25% ή 50%, ανάλογα με τον σχετικό συντελεστή.
Ποια νοικοκυριά μπορούν να λάβουν μεγαλύτερο επίδομα
Οι διαφοροποιήσεις ανά περιοχή και οικογενειακή κατάσταση αποτυπώνονται στα παραδείγματα του σχεδιασμού. Οικογένεια με δύο παιδιά στη Θεσσαλονίκη, που χρησιμοποιεί πετρέλαιο θέρμανσης, εκτιμάται ότι θα μπορούσε να λάβει περίπου 358 ευρώ, έναντι 298 ευρώ την προηγούμενη χειμερινή περίοδο.
Αντίστοιχα, οικογένεια χωρίς παιδιά στο Βελούχι, όπου οι ανάγκες θέρμανσης είναι αυξημένες, θα μπορούσε να λάβει περίπου 876 ευρώ, από 730 ευρώ πέρυσι.
Τα παραδείγματα είναι ενδεικτικά και αναδεικνύουν τον ρόλο που παίζουν η γεωγραφική θέση, το κλίμα και η οικογενειακή σύνθεση στον υπολογισμό της τελικής ενίσχυσης.
Τα εισοδηματικά και περιουσιακά κριτήρια
Παρά την προβλεπόμενη αύξηση των ποσών, τα κριτήρια ένταξης στο επίδομα θέρμανσης παραμένουν, σύμφωνα με τον σχεδιασμό, αμετάβλητα.
Για τα μονομελή νοικοκυριά, το ετήσιο εισοδηματικό όριο ανέρχεται στις 16.000 ευρώ. Για τους έγγαμους και τα μέρη συμφώνου συμβίωσης φτάνει τις 24.000 ευρώ, με προσαύξηση 5.000 ευρώ για κάθε εξαρτώμενο παιδί.
Για τις μονογονεϊκές οικογένειες, το όριο ξεκινά από τις 29.000 ευρώ, με αντίστοιχη προσαύξηση για κάθε παιδί μετά το πρώτο.
Για όσους ασκούν επιχειρηματική δραστηριότητα, τα ετήσια ακαθάριστα έσοδα δεν θα πρέπει να υπερβαίνουν τις 80.000 ευρώ.
Σε ό,τι αφορά την ακίνητη περιουσία, το όριο διαμορφώνεται στις 200.000 ευρώ για άγαμους, χήρους ή εν διαστάσει και στις 260.000 ευρώ για έγγαμους και μονογονεϊκές οικογένειες, με προσαύξηση 40.000 ευρώ για κάθε εξαρτώμενο παιδί.
Εφόσον επιβεβαιωθεί το συγκεκριμένο πλαίσιο, η αύξηση του επιδόματος δεν θα συνοδεύεται από διεύρυνση των εισοδηματικών ορίων, γεγονός που σημαίνει ότι η ενίσχυση θα εξακολουθήσει να αφορά όσους πληρούν τα υφιστάμενα κριτήρια.
Πότε ανοίγει το myΘέρμανση και πότε θα γίνουν οι πληρωμές
Μέσα στον Νοέμβριο αναμένεται να ανοίξει η ηλεκτρονική πλατφόρμα myΘέρμανση της ΑΑΔΕ για την υποβολή των αιτήσεων. Η προθεσμία σχεδιάζεται να ολοκληρωθεί στις αρχές Δεκεμβρίου, ενώ η πρώτη πληρωμή προγραμματίζεται έως τις 23 Δεκεμβρίου 2026.
Για τους δικαιούχους που είχαν λάβει επίδομα και την προηγούμενη χειμερινή περίοδο, η προκαταβολή αναμένεται να αντιστοιχεί στο 60% του ποσού που είχαν εισπράξει πέρυσι.
Ο σχεδιασμός προβλέπει έτσι την καταβολή σημαντικού μέρους της ενίσχυσης πριν από την περίοδο κατά την οποία οι ανάγκες θέρμανσης αυξάνονται και οι οικογενειακοί προϋπολογισμοί επιβαρύνονται περισσότερο.
Πακέτο 200 εκατ. ευρώ για το 2026 και πρόβλεψη για το 2027
Το κόστος των παρεμβάσεων αποτελεί κρίσιμο παράγοντα για τις τελικές αποφάσεις. Σύμφωνα με τον σχεδιασμό που περιγράφεται, περίπου 200 εκατομμύρια ευρώ έχουν προβλεφθεί για το υπόλοιπο του 2026, ενώ ισόποσο αποθεματικό έχει ενσωματωθεί στον Προϋπολογισμό του 2027, ώστε να υπάρχει δυνατότητα αντιμετώπισης πρόσθετων αναγκών κατά το πρώτο τρίμηνο του επόμενου έτους.
Από τα συγκεκριμένα κονδύλια προβλέπεται να χρηματοδοτηθούν επιδοτήσεις στα καύσιμα κίνησης και θέρμανσης, καθώς και ενδεχόμενη παράταση της στήριξης στο πετρέλαιο κίνησης. Μόνο για τον Οκτώβριο, το συνολικό κόστος των παρεμβάσεων εκτιμάται ότι θα μπορούσε να προσεγγίσει τα 100 εκατομμύρια ευρώ.
Στο τραπέζι και νέο Fuel Pass έως 60 ευρώ
Οι ενεργειακές εξελίξεις αναμένεται να απασχολήσουν και το Ευρωπαϊκό Συμβούλιο στις 15 και 16 Οκτωβρίου, με την ελληνική πλευρά να επιδιώκει μεγαλύτερη δημοσιονομική ευελιξία για την αντιμετώπιση των επιπτώσεων της κρίσης.
Εφόσον οι πιέσεις στις τιμές συνεχιστούν ή ενταθούν, εξετάζεται το ενδεχόμενο πρόσθετων στοχευμένων παρεμβάσεων. Μεταξύ αυτών βρίσκεται και η επαναφορά του Fuel Pass, με ενίσχυση από 25 έως 60 ευρώ, ανάλογα με την κατηγορία του οχήματος και τον τόπο κατοικίας.
Προς το παρόν, πάντως, πρόκειται για σενάριο που βρίσκεται υπό εξέταση και όχι για οριστική απόφαση. Η Ευρωπαϊκή Επιτροπή προκρίνει προσωρινά και στοχευμένα μέτρα, με έμφαση στα οικονομικά ευάλωτα νοικοκυριά, αντί για γενικευμένες παρεμβάσεις στις τιμές.
Το επόμενο κρίσιμο ορόσημο είναι οι ανακοινώσεις που αναμένονται στις 14 Οκτωβρίου. Τότε αναμένεται να αποσαφηνιστούν το ύψος της επιδότησης στο πετρέλαιο θέρμανσης, η αύξηση του επιδόματος και οι όροι εφαρμογής του πακέτου στήριξης, σε μια περίοδο κατά την οποία το κόστος της ενέργειας εξακολουθεί να αποτελεί μία από τις σημαντικότερες πιέσεις για τα ελληνικά νοικοκυριά.
