Συναγερμό για την ενεργειακή ασφάλεια και την άμυνα της Ευρώπης σήμανε η Ούρσουλα φον ντερ Λάιεν από το Στρασβούργο, παρουσιάζοντας ενώπιον του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου το σχέδιο των Βρυξελλών για μια Ευρώπη πιο ανεξάρτητη, πιο ανταγωνιστική και καλύτερα προετοιμασμένη απέναντι στις νέες απειλές.
Το ενεργειακό βρέθηκε στην πρώτη γραμμή. Η φον ντερ Λάιεν προειδοποίησε ότι η κρίση στα Στενά του Ορμούζ περιορίζει τις προμήθειες και προσθέτει 90 δισ. ευρώ στις ενεργειακές εισαγωγές της ΕΕ μέσα στο 2026, χωρίς να προστίθεται ούτε ένα μόριο ενέργειας.
Η πρόεδρος της Κομισιόν ζήτησε εξαπλασιασμό της παραγωγικής ικανότητας από ανανεώσιμες πηγές και διπλασιασμό του μεριδίου της ηλεκτρικής ενέργειας στο ενεργειακό μείγμα έως το 2040.
«Ας κάνουμε το μέλλον της Ευρώπης ηλεκτρικό. Είναι επιτακτικό», τόνισε, προτείνοντας ενεργειακό μείγμα τεχνολογικά ουδέτερο, με αιολική και ηλιακή ενέργεια, βιομεθάνιο και πυρηνική ενέργεια.
Στο ίδιο πλαίσιο έθεσε ως προτεραιότητα την απεξάρτηση από τα ρωσικά ορυκτά καύσιμα, την ενίσχυση της εμπορικής ισχύος της ΕΕ και τη μεταρρύθμιση της βιομηχανικής πολιτικής.
«Ανοιχτά εχθρικός κόσμος»
Η πρόεδρος της Επιτροπής περιέγραψε ένα διεθνές περιβάλλον αυξημένων κινδύνων. Μίλησε για έναν «ανοιχτά εχθρικό κόσμο», αναφερόμενη στον πόλεμο στην Ουκρανία, στις νέες συγκρούσεις, στον ανταγωνισμό για τη βιομηχανική ισχύ και στις προσπάθειες υπονόμευσης των ευρωπαϊκών δημοκρατιών.
Drones, κυβερνοεπιθέσεις, δολιοφθορές, εμπρησμοί, υβριδικές επιθέσεις και παραπληροφόρηση, όπως είπε, αποτελούν πλέον μέρος του νέου περιβάλλοντος ασφαλείας.
Οι αμυντικές δαπάνες της Ευρώπης, σύμφωνα με τη φον ντερ Λάιεν, έχουν αυξηθεί σχεδόν 80% την τελευταία πενταετία.
Η πρόεδρος της Κομισιόν πρότεινε τη δημιουργία Ευρωπαϊκού Συμβουλίου Ασφαλείας, με συμμετοχή της ΕΕ, της Ουκρανίας, της Βρετανίας, της Νορβηγίας, του Καναδά και άλλων εταίρων.
Παράλληλα, ζήτησε ένα «Πρωτόκολλο Έκτακτης Ασφάλειας», βασισμένο στο Άρθρο 4 του ΝΑΤΟ, για την αντιμετώπιση κυβερνοεπιθέσεων, δολιοφθορών, εμπρησμών και εισβολών με drones.
17 δισ. ευρώ κατά της γραφειοκρατίας
Η φον ντερ Λάιεν ανακοίνωσε ότι οι 12 προτάσεις απλοποίησης της Κομισιόν μπορούν να μειώσουν το διοικητικό βάρος κατά περίπου 17 δισ. ευρώ ετησίως.
Για την Κίνα, σημείωσε ότι «ο διάλογος πρέπει να φέρει αποτελέσματα», προειδοποιώντας ότι η ΕΕ θα χρησιμοποιήσει κάθε διαθέσιμο εργαλείο για να εξισορροπήσει τις σχέσεις της.
Παράλληλα, εξήρε τους Ευρωπαίους αγρότες ως «τους καλύτερους στον κόσμο» και δεσμεύτηκε για τη στήριξή τους.
Κλίμα και Τεχνητή Νοημοσύνη
Τον επόμενο μήνα αναμένεται νέο ευρωπαϊκό πλαίσιο για την κλιματική ανθεκτικότητα, με την Κομισιόν να προσδιορίζει τις 100 πιο ευάλωτες περιοχές της Ευρώπης.
Η φον ντερ Λάιεν ανέφερε ότι έχουν καεί 660.000 εκτάρια και έχουν χαθεί περίπου 12 εκατομμύρια τόνοι καλλιεργειών.
Στην Τεχνητή Νοημοσύνη ανακοίνωσε συνομιλίες με κορυφαίες εταιρείες του κλάδου και συνεργασία με Ηνωμένο Βασίλειο και Καναδά για τη δοκιμή και αξιολόγηση μοντέλων. Η ΕΕ διαθέτει ήδη τον Νόμο περί Τεχνητής Νοημοσύνης.
«Πόρτα» στον Καναδά
Παρουσία του πρωθυπουργού του Καναδά Μαρκ Κάρνεϊ, η φον ντερ Λάιεν τάχθηκε υπέρ της στενότερης σύνδεσης με την Οτάβα.
«Θα ήθελα να ανοίξω την πόρτα στον Καναδά ως το πρώτο συνδεδεμένο μέλος της Ευρωπαϊκής Ένωσης», δήλωσε.
Ο Κάρνεϊ παρακολούθησε την ομιλία στο Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο και την Πέμπτη 17 Σεπτεμβρίου αναμένεται να απευθυνθεί στην Ολομέλεια.
Η συγκινητική στιγμή με τους δύο πιλότους
Στο τέλος της ομιλίας, η φον ντερ Λάιεν αναφέρθηκε στον Δανό πιλότο Ρούνι Κίνταλ και στον Έλληνα πιλότο που σκοτώθηκαν κατά τις επιχειρήσεις κατάσβεσης των πυρκαγιών στην Ελλάδα.
«Πέθαναν ως ήρωες», είπε, προκαλώντας παρατεταμένο χειροκρότημα.
Ο Ρούνι Κίνταλ είχε επιστρέψει στην Ευρώπη από τον Καναδά για να συμμετάσχει στις επιχειρήσεις στην Ελλάδα. Τον Ιούλιο πραγματοποίησε πολλές αποστολές και, παρά το γεγονός ότι επρόκειτο να κάνει διάλειμμα, επέλεξε να παραμείνει λόγω της κρισιμότητας της κατάστασης. Λίγες ημέρες αργότερα έχασε τη ζωή του μαζί με τον Έλληνα πιλότο.
Στην αίθουσα βρισκόταν η μητέρα του, κρατώντας φωτογραφία του γιου της, μαζί με τους αδελφούς του, προσκεκλημένοι της φον ντερ Λάιεν.
Η πρόεδρος της Κομισιόν έκλεισε την ομιλία της με αναφορά στα δικαιώματα των γυναικών. «Οι γυναίκες είναι εδώ για να μείνουν», τόνισε, υπογραμμίζοντας ότι η Ευρώπη θα συνεχίσει να υπερασπίζεται τα δικαιώματά τους και τις θεμελιώδεις αξίες της.
