Η ένταση στη Μέση Ανατολή επαναφέρει την ανησυχία στις διεθνείς αγορές ενέργειας και ανοίγει ένα ευρύ φάσμα πιθανών εξελίξεων για το πετρέλαιο και το φυσικό αέριο. Σύμφωνα με ανάλυση της UBS, καθοριστικός παράγοντας για την πορεία των τιμών είναι η διάρκεια και η ένταση των διαταραχών στα Στενά του Ορμούζ, ένα από τα σημαντικότερα περάσματα για τις παγκόσμιες ροές ενέργειας.
Οι πιθανές εξελίξεις εκτείνονται από ένα σενάριο γρήγορης αποκλιμάκωσης έως ένα ιδιαίτερα ακραίο ενδεχόμενο που θα μπορούσε να εκτοξεύσει τις τιμές του πετρελαίου ακόμη και στα 150 δολάρια το βαρέλι μέσα στο δεύτερο τρίμηνο. Η αγορά παρακολουθεί με προσοχή κάθε κίνηση, καθώς το εύρος των σεναρίων θεωρείται ασυνήθιστα μεγάλο.
Στο βασικό σενάριο η κρίση αποκλιμακώνεται μέσα στον Μάρτιο χωρίς σημαντικές ζημιές σε ενεργειακές υποδομές. Σε αυτή την περίπτωση το Brent εκτιμάται ότι θα κινηθεί κατά μέσο όρο στα 71 δολάρια το βαρέλι το πρώτο τρίμηνο και περίπου στα 72 δολάρια για το σύνολο του 2026. Ο ευρωπαϊκός δείκτης TTF για το φυσικό αέριο αναμένεται να διαμορφωθεί περίπου στα 34,99 ευρώ ανά μεγαβατώρα για τη χρονιά.
Στο δεύτερο σενάριο εξετάζονται διαταραχές που διαρκούν περίπου έναν μήνα, με περιορισμό της προσφοράς από χώρες του Κόλπου και αυξημένη χρήση αποθεμάτων. Σε αυτή την περίπτωση οι τιμές του Brent θα μπορούσαν να ξεπεράσουν τα 100 δολάρια το βαρέλι στο δεύτερο μισό του Μαρτίου και να κινηθούν με μέσο όρο περίπου 82 δολάρια το 2026. Ο δείκτης TTF θα μπορούσε να φθάσει τα 45,25 ευρώ ανά μεγαβατώρα κατά μέσο όρο, ενώ οι επιπτώσεις ενδέχεται να επεκταθούν και μέσα στο 2027.
Το τρίτο και πιο ακραίο σενάριο αφορά παρατεταμένες διαταραχές με σοβαρές ζημιές σε μεγάλα ενεργειακά έργα πετρελαίου και φυσικού αερίου. Σε μια τέτοια εξέλιξη το Brent θα μπορούσε να διαμορφωθεί ακόμη και στα 132,75 δολάρια το βαρέλι κατά μέσο όρο το 2026, ενώ το φυσικό αέριο στον δείκτη TTF θα έφθανε περίπου τα 64,75 ευρώ ανά μεγαβατώρα. Η UBS παρομοιάζει αυτή την κατάσταση με την ενεργειακή ασφυξία που γνώρισε η Ευρώπη το 2022, τονίζοντας ότι η δυνατότητα άμεσης υποκατάστασης της προσφοράς παραμένει περιορισμένη.
Ιδιαίτερη σημασία έχουν τα Στενά του Ορμούζ, από τα οποία διέρχονται καθημερινά περίπου 20,5 εκατομμύρια βαρέλια πετρελαίου. Ακόμη και με εναλλακτικές διαδρομές μέσω αγωγών από τη Σαουδική Αραβία και τα Ηνωμένα Αραβικά Εμιράτα και με τη χρήση στρατηγικών αποθεμάτων, υπολογίζεται ότι θα παρέμενε έλλειμμα περίπου 10,3 εκατομμυρίων βαρελιών ημερησίως.
Στο φυσικό αέριο, μια πιθανή αναστολή εξαγωγών υγροποιημένου φυσικού αερίου από τη Μέση Ανατολή, συμπεριλαμβανομένου του Κατάρ, θα δημιουργούσε πρόσθετες πιέσεις στις διεθνείς αγορές αν η διακοπή διαρκούσε περισσότερο από λίγες ημέρες.
Η ανάλυση επισημαίνει ότι το πετρέλαιο παραμένει ο πιο άμεσος δείκτης γεωπολιτικού ρίσκου, καθώς οι αγορές ενέργειας παραμένουν ιδιαίτερα ευάλωτες σε διαταραχές που επηρεάζουν την προσφορά και μεταβάλλουν τις παγκόσμιες τιμές.
